WORG-vergoeding voortaan ook voor opstalhouders en erfpachters

Het Verzameldecreet Omgeving wijzigt de regeling voor vergoedingen bij een aanduiding als watergevoelig openruimtegebied. Vanaf 20 augustus 2026 wordt de kring van gerechtigden ruimer. Ook voor wie vroeger geen vergoeding kon verkrijgen, geldt een overgangsregeling.

Watergevoelig openruimtegebied

Sinds 2017 kan de Vlaamse Regering gronden aanduiden als watergevoelig openruimtegebied, of WORG. Het gaat om locaties die van belang zijn voor waterberging of overstromingsbeheer en die daardoor grotendeels onbebouwbaar blijven. Artikel 5.6.8 van de Vlaamse Codex Ruimtelijke Ordening voorziet voor de betrokken eigenaars in een vergoeding volgens de regels van de gewone planschadevergoeding.

Beperkte kring van gerechtigden

De vroegere regeling van Artikel 5.6.8 VCRO beperkte het recht op vergoeding tot degene die bij de aanduiding het eigendomsrecht of het bloot eigendomsrecht op het perceel kon laten gelden. Het Instrumentendecreet van 26 mei 2023 gebruikt voor vergelijkbare eigenaarsvergoedingen een ruimere omschrijving. Daarin kunnen ook een opstalhouder of erfpachter als begunstigde meetellen.

Dat onderscheid had gevolgen voor WORG-vergoedingen. Bij gewone planschadevergoeding delen een eigenaar en een opstalhouder de vergoeding volgens hun aandeel. Bij een WORG-aanduiding ging de vergoeding naar de eigenaar, verminderd met het aandeel dat aan het opstalrecht kon worden toegerekend. De opstalhouder of erfpachter ontving zelf geen vergoeding.

Verwijzing naar de planschaderegeling

Het Verzameldecreet Omgeving vervangt artikel 5.6.8, §6, VCRO door een verwijzing naar de planschaderegeling van de artikelen 2.6.1 en 2.6.2 VCRO. Daardoor gelden voor WORG-vergoedingen dezelfde regels over de begunstigden als bij een gewone planschadevergoeding, met inbegrip van de bredere kring van gerechtigden uit het Instrumentendecreet.

Overgangsregeling

Voor personen die volgens het Instrumentendecreet als begunstigde golden, maar onder de vroegere regeling niet vergoedingsgerechtigd waren, bestaat een overgangsregeling.

• De aanvraagtermijn bedraagt twee jaar vanaf 20 augustus 2026.
• Deze termijn geldt ongeacht het tijdstip waarop de grond als WORG werd aangeduid.
• De termijn kan worden verlengd onder dezelfde voorwaarden als bij een gewone planschadevergoeding.
• De regeling betreft onder meer opstalhouders, erfpachters en andere zakelijk gerechtigden die tot dan toe niets ontvingen, of enkel via de eigenaar werden vergoed.